Di tích Nghệ thuật cấp quốc gia Chùa Trà Dương – Nơi lưu giữ dấu ấn nghệ thuật thời Trần

Theo các tư liệu lịch sử, chùa được khởi dựng từ thời Trần. Trải qua bao biến thiên, chùa xưa đã không còn, đến thời Nguyễn, nhân dân địa phương đã phục dựng lại trên nền móng cũ. Kiến trúc chùa mang kiểu chữ Đinh, gồm 03 gian Tiền đường với bộ vì chính chồng rường giá chiêng, cùng 04 gian Thượng điện làm theo lối vì kèo đơn giản, thể hiện nét kiến trúc truyền thống của dân tộc.

Điểm đặc biệt nhất của chùa là nhang án đá hoa sen có niên đại cuối thời Trần. Bệ đá được tạo tác vào năm Quang Thái thứ 7 (1394), làm từ đá xanh mài nhẵn, bố cục gồm mặt bệ, thân bệ, chân bệ và đế bệ. Các nghệ nhân xưa đã khéo léo cách điệu hình tượng bông sen đang nở, kết hợp tinh xảo với họa tiết chim thần Gaguđa, hình rồng trong lá đề, sóng nước và cánh sen úp ngửa. Trên bệ còn lưu lại minh văn chữ Hán xác định niên đại rõ ràng – điều hiếm thấy trong hệ thống bệ đá cùng thời ở Hưng Yên. Đây là tác phẩm nghệ thuật có giá trị đặc biệt về mặt điêu khắc, được giới nghiên cứu coi là điểm chuẩn để xác định niên đại nhiều tác phẩm khác.
 

                                                    Nhang án đá hoa sen có niên đại cuối thời Trần, được tạo tác vào năm Quang Thái thứ 7 (1394)

Với những giá trị tiêu biểu về lịch sử, kiến trúc và mỹ thuật, Chùa Trà Dương đã được Bộ Văn hóa – Thông tin và Thể thao xếp hạng Di tích Nghệ thuật cấp Quốc gia theo Quyết định số 734/QĐ ngày 11/6/1992.
 

Ngày nay, chùa không chỉ là nơi sinh hoạt tín ngưỡng của nhân dân địa phương mà còn là địa chỉ văn hóa – tâm linh, góp phần bảo tồn và phát huy giá trị di sản quý báu của quê hương Tống Trân.

Nguyễn Thoan